شرکت نیک اندیشان فردا

این وبلاگ به مسائل مربوط به حشرات و جوندگان و راههای شناسایی و کنترل آنها خواهد پرداخت

+ مسکن (خوابگاههای دانشجویی)

مفهوم تازه مسکن نه تنها ساختمان فیزیکی به عنوان سر پناه است بلکه پیرامون نزدیک و خدمات و تسهیلات جامعه را نیز در بر می گیرد.سازمان جهانی بهداشت محل اقامت را ساختمان فیزیکی که انسان به عنوان محیط زیست بکار گرفته و شامل همه خدمات ضروری شامل تسهیلات ، تجهیزات و اسباب های مورد نیاز یا مطلوب برای سلامت بدنی ، روانی و اجتماعی خانواده و فرد را دارا می باشد اطلاق می کند. خلاصه اینکه محل اقامت بهداشتی جایی است که افراد در آن رشد و تکامل یافته و از نظر جسمی ، روانی و اجتماعی برومند شود.

واژه اقامتگاه انسان عبارتند از جایی است که گروهی از افراد در آن اقامت کرده و اهداف اصلی خود را پیگیری می کنند . گاهی حجم اقامتگاه از چند نفر تا چندین میلیون نفر متغییر است.

معیارهای مسکن بهداشتی :

1.       مسکن بهداشتی حفاظت جسمی و سرپناه انسان را تامین می کند

2.       جای شایسته برای اعمال آشپزی ، غذاخوری ، شستشو و دفع را تامین می کند.

3.       طوری طرح ریزی ، ساختمان ، نگهداری و به کار گرفته می شود که از انتشار بیماریهای واگیر جلوگیری کند.

4.       حفاظت در برابر خطرهای مواجهه با سر و صدا و آلودگی را تامین می کند.

5.       بدون اشکلات ساختمانی نامطمئن برای بدن و بدون مواد سمی و خطرناک است.

6.       رشد و ارتقائ روابط اجتماعی را افزایش داده و بازتاب اصول بوم شناختی بوده و به این طریق بهداشت روان را ارتقاع می دهد.

استانداردهای مسکن :

استاندارد مسکن در کشورهای مختلف و مناطق مختلف با توجه به وضع اقلیم ، رسوم اجتماعی و آداب و سنن آنها تفاوت اساسی داشته که در دسترس بودن مصالح ساختمانی ، قدرت تولید وتوان اقتصادی نیز در گوناگونی آن موثر است.

استانداردهای زیر نمونه ای از اصول قانون کشوری مسکن در یکی از کشورهای جهان است:

محل  :محل احداث خانه باید از پیرامون آن بالاتر باشد بطوریکه هنگام باران و سیل به داخل آن وارد نشود.و دسترسی مستقل به خیابان و یا فضای عبور داشته باشدو از جای تخم ریزی پشه ها و مگس واز مزاحمت هایی مانند گرد و غبار، دود ، بو ، سر و صدای شدید و آمد و شد به دور باشد.محل ساختمان باید پیرامونی دلپسند داشته و خاک آن خشک و از نظر پی کنی و ساختمانی مطمئن و خوب زه کشی شده باشد. خاک ریزی دستی حداقل به مدت 20 تا 25 سال برای ساختمان سازی بسیار نامناسب است آب در زیر خاک باید در عمق 10 پا و بیش تر باشد.

عقب نشینی :برای آنکه تهویه و نور ساختمان خوب باشد باید پیرامون ساختمان فضایی باز وجود داشته باشد. این کار را عقب نشینی ساختمان می نامند.در مناطق روستایی ساختمان باید یک سوم زمین و در مناطق شهری که زمین گران بوده زیر بنا می تواند تا دو سوم سطح کل زمین باشد. عقب نشینی ساختمان بایستی طوری باشد که هیچ مانعی را در برابر نور و تهویه به وجود نیاورد.

کف ها:کف ساختمان باید محکم و دارای معیارهای زیر باشد:

در مقابل آب نفوذ ناپذیر بوده بطوریکه بتوان به آسانی آن را شست و خشک و تمیز کرد باید کف ها صاف و بدون ترک و شکاف باشند تا از تخم ریزی حشرات  و جاگیری گرد و خاک در آن جلوگیری شود باید در برابر رطوبت مقاوم و ارتفاع پی دیوارها دو تا سه پا باشد.

دیوارها باید به اندازه کافی محکم بوده و نباید گرما را جذب و یا از داخل به بیرون هدایت کند. در برابر تغییرات آب و هوا مقاوم بوده و برای لانه گزینی موش و جانوران موذی نامناسب باشد.به آسانی خراب نشده و همواره باشد.. برای دست یافتن به این استاندارد ها می توان از دیوارچینی آجری 30 سانتی که با گچ کاری صاف و به رنگ سفید یا کرم شده باشند استفاده کرد.

سقف ها: بلندی سقف ها در جاهایی که تسهیلات تهویه مطبوع نداشته باشند نباید از ده پا کمتر باشد . ضریب انتقال گرمایی سقف کم باشد.

اتاق ها: شمار اتاق های مسکونی همواره نباید از دو کمتر باشدکه دستکم بتوان یکی از آنها را به عنوان اتاق خصوصی بست و اتاق دیگر را که پرده داشته باشد باز گذاشت . شمار اتاق ها و اندازه آن ها را می توان متناسب با تعداد افراد خانواده افزایش داد مقدار کف توصیه شده برای هر نفر تامین شود.

مساحت کف ها: مساحت کف اتاق مسکونی باید حداقل یازده متر مربع برای سکونت بیش از یک نفر و نه متر مربع برای شخص مجرد باشد. مساحت کف اتاق به طور سرانه نباید کمتر از 5/5  متر مربع باشد. بهترین مقدار همان 9 متر مربع است.

فضای لازم: جز در مواردی که سیستم تهویه مکانیکی و نور مصنوعی تامین شده باشد باید بلندی اتاق به قدری باشد که حداقل 14 متر مکعب هوا را برای هر فرد داشته باشد.

پنجره ها :جز در مواردی که تهویه مکانیکی و نور مصنوعی تامین شده هر اتاق مسکونی باید دارای دو پنجره بوده که یکی از آنها بطور مستقیم به فضای آزاد باز شود . پنجره ها باید در ارتفاع بیش از یک متر از کف اتاق مسکونی کار گذاشته شود . مساحت پنجره ها باید یک پنجم مساحت کف اتاق و مجموع مساحت درها و پنجره ها باید دو پنجم مساحت کف اتاق باشد.

روشنایی : ضریب روشنایی روز باید یک درصد بیش از نصف مساحت کف باشد.

آشپزخانه : هر خانه مسکونی باید آشپزخانه جداگانه داشته باشد.که در برابر گرد و غبار و دود محافظت شده ، نور کافی داشته و جای لازم برای نگهداری غذا و سوخت و تدارکات داشته باشد دارای آب لازم و ظرف شویی برای شستن ظرف های آشپزخانه و مجهز به ترتیب لازم برای خروج آب شست و شو باشد. کف آشپزخانه باید نفوذ نا پذیر باشد..

مستراح:یکی از ضروریات هر خانه داشتن یک مستراح بهداشتی بوده که منحصرا به ساکنین همان خانه تعلق دارد و به آسانی در دسترس باشد. در مناطق پیشرفته جهان بخش بزرگی از واحدهای مسکونی دارای شبکه جمع آوری گنداب دارند.

جای آشغال و زباله : باید قابل حمل و تخلیه روزانه به روش بهداشتی باشد.

شستشو و استحمام :خانه باید دارای تسهیلات لازم برای شستشو و استحمام باشد که منحصرا به آن تعلق داشته و مورد استفاده خصوصی باشد.

آب: باید هر خانه آب سالم و کافی در همه ی ساعات شب و روز داشته باشد.

مسکن و بهداشت :مسکن بخشی از مجموعه محیط زیست انسان و تا حد زیادی مسئول وضعیت سلامت و رفائ اوست . به دلایل زیر بین بدی مسکن و بیماریهای زیر رابطه ای قوی وجود دارد:

1-       عفونت های تنفسی شامل سرما خوردگی ، سل ، آنفلوانزا ، دیفتری ، برونشیت ، سرخک ، سیاه سرفه و...

2-       عفونت های پوستی مثل گال ، زردزخم ، جذام ، و بیماریهای قارچی درماتوفیتی

3-       آلودگی های موش مثل طاعون

4-       بندپایان مثل مگس معمولی ، پشه ها ، کک و ساس

5-       حوادث: بخش بزرگی از حوادث خانگی به علت نقص های خانه و محیط آن به وجود می آید.

6-       ابتلا به بیماریها و میرایی : هرجا که وضعیت مسکن بد و زیر استاندارد باشد میزان های ابتلا و میرایی زیاد است.

7-       اثرهای روانشناختی مانند احساس تنهایی ،که می تواند منجر به اختلات رفتاری شود.

تراکم جمعیت

1-      شخص-اتاق

درجه ازدحام و تراکم جمعیت را با معیار تعداد افراد خانوار بخش بر شمار اتاق های آن خانه تعیین می کنند. و از این نظر استاندارهای زیر پذیرفته شده است:

یک اتاق                   2 نفر                             دو اتاق                         3 نفر

سه اتاق                 5 نفر                             چهار اتاق                      5/7 نفر

پنج اتاق                  10 نفر               و به ازای هر اتاق دیگر دو نفر اضافه می شود.

2-      کف – فضای اتاق

استانداردهای پذیرفته شده عبارتند از :

110 پای مربع یا بیشتر           2 نفر               70-50                           5/0 نفر

100-90 پای مربع                 5/1 نفر            کم تر از پنجاه پای مربع  هیچ

90-70 پار مربع                    1 نفر    

دفع زباله های جامد و مراقبت از آن

زباله های جامد به زباله های ناخواسته و مواد دور ریختنی خانه ها ، رفتگری خیابانها و عملیات تجاری صنعتی و کشاورزی ، که از فعالیتهای انسان حاصل می شوند اطلاق شده که در شهرها به آن خاکروبه ، در روستاها به آن آشغال و به طور کلی زباله های جامد یا ضایعات می نامند که مجموعه ای است از گرد و غبار ، خاکستر و موادگیاهی فاسد شده ، انواع کاغذ و لوازم بسته بندی ، پارچه های کهنه و پاره ، شیشه و بسیاری نخاله های سوختنی و غیر سوختنی

جنبه های بهداشتی: تراکم زباله های جامد در محیط زیست انسان به دلایل زیر یک خطر بهداشتی محسوب می شود :

1-       مواد آلی زباله های جامد تخمیر شده و موجبات تخم ریزی مگس ها را فراهم می کند.

2-       پس مانده های غذایی در آشغال ها باعث جلب موشها می شوند.

3-       عوامل بیماریزا می توانند توسط مگس ها و گرد و غبار به انسان منتقل شوند.

4-       در صورت عبور آب باران از محل انبار آشغال های تخمیر شده آلوده می شود.

5-       در صورت آتش گرفتن آشغال ها به هر طریقی باعث آلودگی هوا می شوند.

6-       از نظر زیبایی شناختی تل انبار شدن آشغال ها ایجاد مزاحمت می کند.

از این رو زباله ها باید به خوبی جمع آوری ، ازبین برده و دور ریخته شوند بطوریکه برای سلامتی خطری نداشته باشند.

ترکیب زباله و مقدار آن : ترکیب و حجم زباله ها بازتابی از شرایط زیست افراد است و برحسب فصول سال و افراد جامعه تغییر کرده و در جوامع مرفه روز به روز زباله های بیشتری تولید شده که غالبا از کاغذ و مقوا ، پلاستیک ، انواع لوازم بسته بندی ، قوطی های خالی ، شیشه و فلزات تشکیل شده است.در خاکروبه های شهری قطعا نباید مدفوع انسان وجود داشته باشد در حالیکه یافت شدن کثافت های انسانی در خاکروبه های شهری کشورهای پیشرفته و در حال پیشرفت کم نست.

منابع تولید زباله

·          زباله ای خانگی جمع آوری شده توسط رفتگران و یا زباله های خیابانی جمع آوری شده مثل برگ درختان ، کاغذ ، مدفوع حیوانات ، و انواع پس مانده های مواد غذایی

·          زباله های جمع آوری شده از بازار که آشغال های بازاری نامیده شده که بخش بزرگی از آنها سبزیهای فاسد شده و مواد حیوانی است.

·          زباله های صنعتی شامل طیف وسیعی از زباله های خنثی مانند کربنات کلیسم گرفته تا مواد سمی خطرناک و قابل انفجار را در بر می گیرد

·          زباله های خانگی شامل خاکستر( بقایای سوخت آشپزخانه ، و خرده کاغذ ، پارچه های کهنه ، قطعات چوب ، فلز ، شیشه ، خاکروبه ، و کثافت) ، اشیای بی ارزش  و پس مانده های خوراک زباله های حاصله از پخت و پز و مصرف خوراک یا تهیه غذاشامل سبزیها ، زباله های غذایی ، و دیگر مواد آلی در حال تخمیرکه باید به تندی از بین برده و دفع شوند.

انبار کردن : دراین حال که باید به فکر جمع آوری زباله بود ولی انبار کردن مناسب آن دارای اهمیت بیشتری است بشکه های فولادی گالوانیزه با درپوشهای محکم برای انبار کردن زباله مناسب است ظرفیت هر ظرف به تعداد مصرف کننده ها و دفعات جمع آوری بستگی دارد.در شهرهای بزرگ عموما از کیسه های زباله برای جمع آوری زباله استفاده می شود.

ظرف های همگانی: بشکه های بزرگ و عمومی برای استفاده عده زیادی از افراد (مانند خوابگاهها) به کار گرفته می شود و چون افراد دوست ندارند به درب این تانکرها دست بزنند لذا معمولا بدون درب هستند . این تانکرها بر روی سکوهای بتونی قابل شستشو به ارتفاع 5 تا 7 سانتی متر از سطح زمین قرار گرفته تا جریان آب به داخل آن وارد نشود . امروزه این تانکرها را به صورت مکانیکی در ارابه های بالابر تخلیه می کنند.

گرد آوری زباله:روش جمع آوری زباله به مقدار پول در دسترس قرار داشته و بهترین روش گردآوری زباله روش خانه به خانه است  ، در برخی کشورها و یا شهرها این روش اجرا نشده و در نتیجه افراد زباله های خود را به نزدیکترن ظرف همگانی ریخته و برخی نیز آنها را در راستای خیابانه  و یا دور و بر خانه ها ریخته و به حجم کار رفتگران می افزایند.

روشهای دفع زباله: هیچیک از روشهای دفع زباله به تنهایی برای همه شرایط گوناگون مناسب نیستند. انتخاب یک روش خاص بستگی به عواملی مانند هزینه و در دسترس بودن زمین و کارگر داشته و روشهای اصلی دفع زباله عبارتند از:

1-       تلنبار کردن: در مناطق پست برای بازیافت زمین و بیشتر در مورد زباله های خشک به کار می رود مع الوصف این روش باعث در معرض قرار گرفتن زباله برای مگس ها و موشها ، پراکندگی زباله های سبک توسط باد ، ایجاد بوهای مزاحم و مناظر ناپسند و آلودگی آبهای سطحی و زیر زمینی توسط شیرابه های زباله ها می شود.این روش غیر بهداشتی ترین روش دفع زباله به شمار می رود.

2-      دفن بهداشتی زباله

درجاهایی که زمین مناسب در دسترس باشد روش فوق بهترین روش بوده و با روش تلنبار کاملا متفاوت است زیرا در این روش زباله ها در گودالهای از قبل تعییت شده ریخته و به اندازه کافی کوبیده شده و روی آن در پایان کار روزانه خاک ریخته می شود.عمل کوبیدن و خاک ریختن معمولا یک تا دو بار در هفته انجام می گیرد.این عملیات به سه روش خندق ، سطح شیب دار و تسطیع زمین صورت می گیرد.

3-      سوزاندن زباله : در جاهایی که زمین مناسب در اختیار نباشد از این روش استفاده می شود . روش مذبور روشی انتخابی برای زباله های بیمارستانی و عفونی است.

4-      تهیه کود :تهیه کود روشی است مرکب از دفع اشغال شهری و کود انسانی یا لجن و شامل یک فرایند طبیعی بوده که در طی آن مواد آلی توسط باکتریها تجزیه شده و تولید یک ماده پوسیده آلی نسبتا پایدار به نام کمپوست تولید کرده که ارزش قابل ملاحظه ای را برای تقویت خاک دارد. این روش معمولا به دو طریق بی هوازی یا فرایند تخمیر داغ و روش هوازی یا روش مکانیکی انجام می گیرد.

5-      چاله های کود : از این روش در مناطق روستایی که زباله ها در اطراف خانه ها پراکنده می شود استفاده شده و روش کار به این شکل است که چاله ای در نزدیک خانه حفر و پس مانده های خوراک ، کود دامها ، برگ درختان و . در این جاله ها ریخته و بر روی آن خاک می ریزند . بهتر است این چاله ها دو عدد بوده که با پرشدن یکی از دیگری استفاده شود . این زباله ها بعد از پنج الی شش ماه تبدیل به کود شده که می توان آنها را خارج و برای مصرف به مزرعه برد.

آموزش بهداشت : بدون آموزش بهداشت مشکل زباله حل نمی شود، چرا که  افراد معمولا به پاکیزگی اطراف محل سکونت خود کمتر توجه داشته و دنبال روشهای ارزان هستند. از این رو آموزش مردم از طریق رسانه ها ، پوستر ، پمفلت بایستی صورت پذیرد و گاهی نیز نیاز به استفاده از روشهای قهری و تصویب قوانین می باشد.

مطالب اقتصادی و مالی
 دفع بهداشتی زباله ها هزینه سنگینی داشته که در بسیاری از کشورها حدود 20% از هزینه های شهرداریها را به خود اختصاص می دهد.
نویسنده : شرکت خدماتی نیک اندیشان فردا ; ساعت ۱:٥٧ ‎ب.ظ ; ۱۳۸٩/٤/٢٩
تگ ها:
comment نظرات () لینک